<<< geri

ARI  ÜRÜNLERİ

 

BALMUMU

     

İşçi arıların 12-18 günlük yaş dönemlerinde karın halkalarındaki mum salgı bezlerinden salgılanan bir maddedir. Rengi salgılandığı an beyazdır, sonra koyulaşır. Arılar petek gözlerini örmek için balmumu üretirler. Arılar 1 Kg balmumu üretebilmek için 6-10 Kg bal yemeleri gerekmektedir. Mum salgılayan arılar önce bal yerler, daha sonra 35oC de zincir şeklinde salkım oluşturarak mum salgılarlar.

Özellikle Afrika, Orta ve Güney Amerika da  baldan daha önemli bir arı ürünüdür. Balmumu geleneksel olarak petek kırıntılarının

sıcak su içinde eritilip yüzeyde toplanan mumun soğutulmasıyla elde edilebildiği gibi güneş enerjili mum eritme kapları da kullanılır.

 

Balmumu büyük oranda temel petek yapımında ve kozmetik sanayinde kullanılmaktadır. Ayrıca mum sanayinde, parlatıcı boya ve cila yapımında, dişçilik gibi alanlarda da kullanım alanı bulmaktadır. Burada çok önemli bir hususa da değinmek gerekir. Arıcılık yönetmeliğinin zorunlu bir hükmü olarak, temel petek yapımında kullanılacak balmumunun 110oC’de 12 saat süreyle sterilize edilmesi gerekmektedir. Balmumu %100 saf olmalı, parafin, serezin, reçine ve iç yağı gibi yabancı maddeler içermemelidir.

Balmumunun renginin açık olması istenir. Balmumu 42 saat güneşte bırakılırsa rengi açılır. Ülkemiz açısından arıcılıktan baldan sonra 2. ekonomik arı ürünüdür.

Balmumunun Saf Olduğunu Nasıl Anlarız?

  • Saf balmumu benzin içinde tamamen erir.
  • Saf balmumu ateşe atılırsa tamamen yanar, ortama güzel bir koku yayılır.
  • Balmumundan küçük bir parça çiğnendiğinde saf mum dişlere yapışmaz, kötü tat ve aroma hissedilmez.
  • Bir kaba biraz mum koyup içine 20 g eter damlatılırsa ve 15oC kadar ısıtılırsa saf balmumu erir. Katkılı balmumu erimez.

 


 

POLEN

 

Polen çiçekli bitkilerin anterlerinde oluşan ve döllenmede rol olan erkek üreme birimidir. Polen 6 - 200 mikron  çapında değişik renklerde, şekillerde ve yapıdadır. Polen protein, vitamin, mineral madde ve enzimler bakımından çok zengin birbesin maddesidir. Arılar kovanın protein ihtiyacını karşılamak,yavruları beslemek için polen toplarlar ve bunları kovana taşıyarak petek gözlerinde depolarlar.

 
Polenin Bileşimi

Polenin bileşiminde yaklaşık olarak %10 su, %20 ham protein, %28-35 karbonhidratlar, %3-4 kül ve flavonoidler, karotenoidler, vitaminler(C,E,B kompleksi), mineraller, tüm serbest amino asitler, nukleik asit ve nukleositler, enzimler(100den fazla) ve büyütme faktörleri bulunur.

 

Polen Üretimi ve Muhafazası

 Polen, polen tuzakları kullanılarak toplanmaktadır. Arının taşıdığı polen çeşitli tuzaklardan geçerken tuzak haznesinde birikir. Biriken polenler 1-2 gün aralıklarla boşaltılıp 40 C yi geçmeyen sıcaklıkta kurutma dolaplarında kurutulup su oranı %7-8 e düşürülür. Daha sonra eleklerden geçirilip temizlenen polen hava almayacak

   

şekilde ambalajlanıp soğuk ortamda saklanır. Yapılan araştırmalar göstermiştir ki polen toplamanın koloni performansı üzerinde önemli bir olumsuz etkisi yoktur.

·         Kurutulmamış polen, oda sıcaklığında bir kaç gün içinde tüm besleyici değerlerini kaybetmektedir.

·         Derin dondurucuda taze polen 1 yıla kadar saklanabilir (Dietz, 1975).

·         Kurutulmuş polen oda sıcaklığında bir kaç ay, buz dolabında 1 yıl, buzlukta birkaç yıl saklanabilir. (Dietz ve Stephenson 1975 and 1980).

·         Polen güneş ışığı almayacak kavanozlarda, kuru ve  karanlık odalarda saklanmalıdır.

 

Polen Toplamada Dikkat Edilecek Konular

 

· Zirai mücadele  veya ilaçlama yapılan alanlardan polen toplanmamalıdır (Rai et al., 1977).

·  Varroa mücadelesi veya hastalık olan kolonilerden polen toplanmamalıdır.

· Kovan içerisindeki pislik ve kırıntıların polene geçmeyeceği Polen tuzakları kullanılmalıdır.

· Nemli veya rutubetli yerlerde polen içerisinde maya ve küflerin oluşmaması için polen  her gün toplanmalıdır.

·  Polen taze olarak derin dondurucuda saklanmalı veya özel fırınlarda kurutulmalıdır.

·  Kuru polende rutubet oranı % 10 u geçmemeli, ısı

40 ºC üzerine çıkmamalıdır.

 


 

ARI SÜTÜ

 

Arı sütü 6-12 günlük işçi arıların ana arıyı ve genç larvaları beslemek için yutak üstü salgı bezlerinden salgıladıkları beyaz krem renginde ve tereyağı kıvamında protein, vitamin, mineral maddeler  ve iz elementler bakımından oldukça.zengin bir besin maddesidir.

 

Arı Sütünün Bileşimi

Arı sütü bileşim itibariyle oldukça karmaşık bir yapıya sahiptir. Yaklaşık yarısından fazlası su ,protein, yağ, şeker, mikro elementler , enzimler, hormonlar, vitaminler, çeşitli yağ asitleri ,10-HDA ve daha birçok maddeye ek olarak %3 dolayında henüz belirlenemeyen maddeler bulunmaktadır. Etkileri bilinen fakat belirlenemeyen bu maddeler arı sütünün olağanüstü etkilerini meydana getirmektedir.

                               Minimum               Maksimum

Su                              57%                            70%    

Proteinler                    17%                             45%    

Sekerler                      18%                             52%   

Lipitler                        3.5%                            19%    

Mineraller                    2 %                             3%    

10-hydroxy-2-decanoic acid  ve

lO-hydroxydecanoic acid

 

Aynı genotipik karakterli döllü yumurtalardan çıkan larvalar,kendilerine verilen arı sütünün nitelik ve niceliğine bağlı olarak anatomik ve fizyolojik bakımından birbirinden tamamen farklı iki ayrı birey olabilmektedir. Bu farklı besleme sonucu ana arı hastalıklara karşı direnç kazanmakta, günde kendi ağırlığının iki katı kadar yumurta üretebilmekte ve yıllarca yaşayabilmektedir. İki bireyin bu denli farklılaşması yalnızca arı sütünün olağanüstü gücünden meydana gelmekte ve yalnızca bu yönü bile arı sütünü tüketen bir insanın neler kazanabileceğini göstermektedir.  

 
 
Arı Sütü Üretimi ve Muhafazası

Arı sütü üretimi ,ana üretimi ile yakından ilgilidir. Ana arı üretiminde bahsedildiği gibi yapılan transferlerden 2-3 gün sonra yüksük (hücre) içinde bulunan larvalar atılıp geriye kalan arı sütü ağaç kaşıkçıkla veya vakum yaparak, renkli şişelere alınır. Çünkü arı sütü havadan,ışıktan,ısıdan, rutubetten ve birçok dış etkiden kolayca etkilenip bozulabilir. Saf arı sütü –5 0C’de, arı sütü mamulleri ise 5-10 0C’den serin ve kuru yerlerde saklanmalıdır. Arı sütü 1/4 oranında bala katılarak bal içinde daha uzun bir süre saklanabilir.

Arı sütü üretimi ve tüketimi fazla olan ülkelerde (Japonya, Çin, ABD ve bir çok Avrupa ülkesi) toz haline getirilmiş bozulmadan çok  uzun süre saklanabilen tablet veya kapsül halinde de satılmaktadır. Her gün yüz bin erce insan besleyici ve bünyeyi güçlendirici bu doğal ilaçları kullanmaktadır.

 

Arı Sütünün Tüketilmesi

Arı sütü bal ile tüketilebileceği gibi saf olarak sabahları aç karnına, kahvaltıdan en az yarım saat önce ve dil altından emilim  yoluyla tüketilmesinin daha doğru bir yaklaşım olduğu ortaya konulmuştur. Normal şartlarda ortalama doz yetişkinler için 0,5g , hastalık ve rahatsızlık hallerinde 1 g olarak önerilmektedir. Çocuklarda ise yaşa ve doktor tavsiyesine göre yetişkinler için belirtilen dozun yarısı ile 1/4 ‘i önerilir. Piyasada bal-polen-arı sütü karışımları bulunmaktadır. Bu tür karışımların, 1kg bal, 30-50 g arı sütü ile 100-150 g polen şeklinde olması tavsiye edilir.

 

 


 

PROPOLİS

 

Propolis, arıların bitki filiz ve tomurcuklarından toplayarak, kovan iç yüzeyini kapladığı, çatlak ve kırıkları kapattığı, kovan içerisine giren yabancı maddeleri zararsız hale getirdiği, petek gözlerinin ana arı yumurtlamadan önce temizlediği, antibakteriyal, antiviral, antifungal, antioksidan, antiparazitik özelliklere sahip yapışkan ve reçinemsi bir maddedir. Arılar bu bitkilerden topladığı reçinemsi maddeyi arka ayaklarında kovana taşırlar. Balmumu ve bazı sindirim salgıları ile karıştırarak kovan içinde kullanırlar. Arının arka bacağında taşıdığı propolis kovanda ancak diğer arıların yardımı ile boşaltılabilir. Arılar propolisi kovanda dip tahtası, çerçeve kenarları, örtü bezi  ve giriş deliği arkasında biriktirirler. 

Propolisin yoğun olarak toplandığı bitki çeşitleri, bölgeye ve mevsime göre değişmektedir. Bal arıları için çam, kavak, huş, at kestanesi, söğüt, kızılağaç, köknar, karaağaç, dişbudak ,meşe önemli propolis kaynağı bitkilerdir.

Arılar çevreden propolis toplayamadığı zaman çeşitli boya, asfalt ve mineral yağları içeren maddeleri propolis gibi kullanmak amacıyla toplamak zorunda kalırlar. Bu toplama davranışı içerisine sokulması propolisin farmakolojik kullanımını tehdit etmektedir.

Modern arı yetiştiriciliğinde propolis toplama eğilimi yüksek arı ırklarıyla çalışmak arıcının çalışma koşullarını ve bal hasadını zorlaştırmakta, petekli balın değerini düşürmektedir. Ancak propolisin tıp, veteriner hekimlik, dişçilik kozmetik ve bitkisel üretim alanlarında insanlara son derece yararlı yönleri ortaya konulduktan sonra bazı ülkelerde propolis üretimi son derece önem kazanmıştır.

 

Propolisin Fiziksel Özellikleri

  • Renk: Bitki türüne bağlı olarak renk sarıdan koyu kahveye kadar değişir.

  • Propolis 60-70 derece de sıvı, 15-25 C de mum kıvamında, 25-45 C de yumuşak ve yapışkan, 15 C altında ise  katı kırılgandır.

  • Propolis etanol, glycol ve suda  belirli oranlarda çözünür.

  • Anti bakteriyal komponentler genellikle alkol ve suda çözülürler. % 70’lik alkolde erimiş çözelti olarak tıp alanında kullanılmaktadır.

  • Propolis saf katı, sıvı, tablet, sprey, pomat, propolisli sabun, propolisli şeker vb.  gibi birçok şekil ve formulasyonlarda pazarlanmaktadır.

 

 

Propolisin Yapısı ve Bileşimi         

 Propolis örneklerinde bitkisel kaynağa bağlı olarak 150-200 bileşik veya kimyasal madde saptanmıştır. Bunlardan bazıları:

            1. Flavonlar ve flavonoidler

            2. Terpenler ve terpenoidler

            3. Aromatik asit ve esterleri

            4. Alifatik asit ve esterleri

            5. Amino asitler

            6. Alkoller

            7. Aldehitler

            8. Kalkonlar

            9. Ketonlar

            10. Hidrokarbonlar    

 

Propolis Üretim Yöntemleri

  • Çerçeveler Arasından Toplama

  • Kovan Giriş Deliğinden Toplama: Polen üretimi ile birlikte yapılır. Bu amaçla polen  tuzakları kullanılır. Arının dışarıdan getirdiği propolis bu tuzaklardan geçerken hazneye düşer.

  •  Özel Propolis Toplama Kiti: Propolis üretimini arttırmak amacıyla havalar iyice soğuyuncaya kadar örtü tahtası yerine plastik, naylon veya metalden yapılan, üzerinde arının geçemeyeceği genişlikte(3 mm) açıklıklar bulunan iç kapak kullanılır. Bu iç kapakların üzerine hiç bir şey örtmeden kovan kapağı yerleştirilir. İç kapak üzerinde bulunan açıklıklar 12-21 günlük işçi arılar tarafından propolisle doldurulur. Propolis ile kaplanan bu iç kapak alınır, derin dondurucuya konulur. Soğuktan sertleşen propolis kırılgan bir yapı kazanır ve iç kapağa uygulanan basit bir bükme hareketiyle ayrılır. Üretilen propolis sert ve katı durumda iken iyice ezilir, cam bir kavanoza konur ve üzerine ılık bir su eklenerek iyice karıştırılır. Propolis içindeki yabancı maddeler bu şekilde izole edilir ve saf propolis elde edilir. Elde edilen  propolis derin dondurucuda dondurulduktan sonra, bir öğütücüde öğütülerek çeşitli gıdalar ile birlikte karışım halinde alınabilir.

 


 

ARI ZEHİRİ

 

Arı zehri işçi arılarda zehir bezlerinde üretilip zehir torbasında depolanır. Petek gözlerinden yeni çıkan arıların zehir üretme yetenekleri çok az olup 12 günlük olduklarında en yüksek kapasiteye ulaşırlar ve 20 günlük olduklarında zehir üretme yeteneklerini kaybederler. Arı zehri kimyasal olarak oldukça karmaşık bir yapıya sahiptir. Farmakolojik açıdan önemli aktif maddeler içerir. Bunlardan en önemlisi kimyasal yapının yaklaşık %50’sini oluşturan polipeptit yapıdaki melittindir.

   

Arı Zehrinin Bileşimi

Enzimler

Phospholipase A2, Hyaluronidase, Acid Phosphomonoesterase, a glucosidase, hysophospholipase

Protein ve Peptitler

Melittin, Apamine, Mast Cell Degranulating Peptide (MCD), Secapin,  Procamine, Adolapin, Protease inhibitor, Tertiapinc, Küçük moleküllü peptides (<5 amino acids)

Aminler ve Diğerleri

Histamine, Dopamine, Noradrenaline, Amino asitler, Şekerler, Aromatik maddeler,

Fosfolipidler

 

Arı zehri üretimi için, elektro-şok prensibiyle çalışan cihazlar geliştirilmiş olup bu cihazlarla oldukça pratik ve hızlı arı zehri toplanabilmektedir.

 


 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

 

MAYE REKLAM, PAZARLAMA ve DANIŞMANLIK LTD. ŞTİ.

Beylikdüzü Birlik Sanayi Sit. Birlik 2 İş Merkezi Kat:3 No:50  - 34900 Beylikdüzü-İstanbul - TÜRKİYE

Tel: +90 212 876 76 55 (pbx) - Fax: +90 212 876 76 54   E-Mail: info@apimaye.com ar-ge@apimaye.com

 

super, zander, larva, mahmuz, mantar, maske, nektar, oğul, örtü, parazit, petek, plastik, polen, propolis, püskü, ruşet, sır, sindirim, sütü, süzme